Kurkuma a działanie mózgu
Autor: Anna Kacperska
Aby wzbogacić smak sporządzanych potraw często dodajemy wielu przypraw, nie zdając sobie sprawy z właściwości jakie mogą mieć. Czy jest to możliwe, że przyprawianie dań kurkumą przyniesie efekty lecznicze?
Pochodzenie
Kurkuma to indyjska przyprawa odpowiedzialna za nadawanie jasnej, żółtej barwy potrawom, wykorzystywana przez setki lat przez ajurwedyjski system medycyny w leczeniu całego szeregu schorzeń, w tym chorób związanych ze stanem zapalnym. Kurkuma wykazuje bowiem działanie przeciwzapalne, zwiększa więc odporność organizmu. Przyprawa wywodzi się z Azji, a rośnie również w Ameryce Południowej. Wchodzi w skład przyprawy curry. Kurkuma jest także coraz częściej wykorzystywana w medycynie współczesnej.
Właściwości
W badaniach u ludzi oraz na zwierzętach udowodniono, ze kurkuma wykazuje silne działanie zwalczające bakterie, grzyby oraz wirusy. Ponadto, kurkuma ma szeroki wpływ na enzymy, które biorą udział w większości szlaków komórkowych, szczególnie tych zaangażowanych w przekazywanie sygnału, naprawę tkanek i zapobieganie stanom zapalnym, oraz z enzymem oksygenazą 1, białkiem reakcji na stres, którego ekspresja wzrasta po spożyciu kurkumy.
W badaniach in vitro, udowodniono także, że kurkuma hamuje odkładanie się w tkance mózgowej białka beta amyloidu, tworzącego tzw. płytki starcze, stanowiącego główną przyczynę choroby Alzheimera. Te złogi powodują niszczenie neuronów i zahamowanie ich zdolności do przekazywania sygnałów.
Z kolei wnioski z badań na zwierzętach pozwalają stwierdzić, że kurkuma ma działanie ochronne przeciwko wielu chorobom neurodegeneracyjnym, w tym chorobie Parkinsona, stwardnieniu rozsianym, chorobie Alzheimera, schizofrenii, neurodegeneracji związanej z wiekiem oraz depresji. Udowodniono, że spożywanie kurkumy poprawia pamięć i zdolność uczenia się. Jedno z najnowszych badań przeprowadzonych wśród 1000 Azjatów w wieku od 60 do 90 roku życia dowodzi, że osoby które często spożywają curry, w porównaniu do osób, które przyprawiają swoje potrawy kurkumą okazjonalnie, mają lepsze zdolności poznawcze, w tym zapamiętywanie i zdolność uwagi. Oczywiście należy tu uwzględnić możliwość działania innych substancji, które wchodzą w skład przyprawy curry.
Podsumowanie
Oczywiście lecznicze zalety kurkumy wymagają dalszych badań, ale już na podstawie dotychczasowych wyników można stwierdzić, że kurkuma może korzystnie oddziaływać na funkcjonowanie naszego mózgu oraz układu nerwowego. Kurkuma nie tylko barwi potrawę i nadaje jej specyficzny zapach podobny do pieprzu i piżma oraz delikatny smak, zbliżony do imbiru, ale ma też właściwości lecznicze.
Anna Kacperska - dietetyk
www.metamorfozadiety.blogspot.com
Licencjonowane artykuły dostarcza Artelis.pl.
SIEMIĘ LNIANE - Niegdyś niedoceniane, dziś robi furorę jako cudowny składnik, który dzięki zawartości kwasów omega-3 sprzyja obniżaniu ciśnienia oraz poziomu "złego cholesterolu" i trójglicerydów we krwi. Niezbędny w diecie vege
CZEKOLADA - Zawiera osiem razy więcej antyoksydantów w postaci flawonoidów niż zasobne w nie truskawki. W jej składzie znajdziecie tez miedzy innymi serotoninę, która poprawia nastrój. Jeśli jesteś słodyczomaniakiem, jedz czekoladę, nie ciastka.
OTRĘBY PSZENNE - Rekordowa ilość błonnika i niewielka przyswajalnych cukrów powoduje, że włączenie ich do menu przede wszystkim aktywizuje przemianę materii. Można je dosypywać do zupy, duszonych warzyw czy sosu do sałatek, a także stosować jako składnik wypieków.
ORZECHY WŁOSKIE - Oprócz kwasów omega-3 zawierają też błonnik, magnez i antyoksydanty. Świetny zamiennik ryb dla wegetarian. Uwaga: są niezłą bombą kaloryczną, dlatego zamiast wyjadać z torebki lepiej dodać kontrolowaną liczbę (np. dwa) do sałaty.
ŚLIWKI - Niewiele innych owoców występuje w takiej różnorodności smaków i kolorów. Zawierają antyoksydanty w postaci związków fenolowych, które neutralizują działanie wolnych rodników niszczących m.in. neurony i błony komórek.
CZERWONA FASOLA - Zwana też ze względu na charakterystyczny kształt - fasolą nerkową. Zawiera najwięcej błonnika pośród innych odmian fasoli, zarówno tego w formie rozpuszczalnej jak i nierozpuszczalnej. Poza tym ma sporo kwasu foliowego i magnezu.
ŁOSOŚ - Polacy jedzą za mało ryb. Warto dwa - trzy razy w tygodniu wymienić mięso na rybę. Bogate w kwasy omega-3, oprócz łososia są tez halibut i śledź. Najlepsze dla sylwetki: pieczone lub przyrządzone na parze.
JAGODY - Flawonoidy w nich zawarte pomagają w usprawnianiu pamięci i przeciwdziałają takim chorobom, jak dolegliwości ze strony układu krążenia, degeneracja mięśni a nawet choroby Parkinsonai Alzheimera.
SUSZONE ŚLIWKI - Są świetną alternatywą dla osób na niskokalorycznej diecie, bo zamiast tuczyć, sprzyjają chudnięciu (jedzone w rozsądnych ilościach). Poza tym podobnie jak świeże, zawierają mnóstwo antyoksydantów, przeciwdziałających nauczycielskiemu działaniu wolnych rodników.
SARDYNKI - Jedna mała sardynka napakowana jest dobroczynnymi substancjami. Oprócz kwasów omega-3 jest niezwykle bogata w białko i wapń (jedzona razem ze szkieletem). Świetny dodatek do sałatek i kanapek. Wyjątkowo zdrowy!
SOJA - Oprócz błonnika zawiera obie - wymienione przez nas w tym zestawieniu - dobroczynne substancje, czyli antyoksydanty i kwasy omega-3 (choć w formie tofu jest ich zdecydowanie więcej). Plus pełnowartościowe białko, dlatego niezastąpiona jest w diecie wegetarian.
TOFU - Cenne nie tylko z powodu kwasów omega-3. Jest roślinnym rekordzistą pod względem zawartości białka. W klasyfikacji ogólnej zajmuje drugie miejsce po dorszu, a przed wołowiną, wieprzowiną i kurczakiem.
BROKUŁY - Najzdrowsze są przyrządzone na parze - to sprzyja przyswajaniu przez organizm dobroczynnych substancji, zwłaszcza tych sprzyjających obniżaniu poziomu cholesterolu. Zawiera flawonoid nazywany kaempferolem, który pomaga osłabić atak alergenów na organizm.
MIGDAŁY - Technicznie to nie orzechy, ale pestki owoców rosnących na migdałowym drzewie. Świetne na deser, bo obniżają indeks glikemiczny wcześniej zjedzonego posiłku, m.in. dzięki wysokiej zawartości błonnika. Oprócz pogryzania, migdały można dodawać do sałatek lub dań z makaronu.